Hava Durumu

Evliya Çelebi kimdir? Evliya Çelebi'nin hayatı, eserleri...

Evliya Çelebi (1611-1685), 17. yüzyılın önde gelen gezginlerinden ve az sayıdaki 17. yüzyıl nesir yazarlarındandır. Evliya Çelebi, elli yılı aşkın süreyle Avrupa, Batı Asya ve Mısır topraklarını gezmiş, gördüklerini de Seyahatnâme adlı 10 ciltlik eserinde toplamıştır.

Haber Giriş Tarihi: 26.05.2024 13:15
Haber Güncellenme Tarihi: 11.06.2024 22:15
Kaynak: Damla Dilmeç
Evliya Çelebi kimdir? Evliya Çelebi'nin hayatı, eserleri...

Evliya Çelebi , 1611 yılında İstanbul'da doğdu.

Babası saray kuyumcubaşısı Derviş Mehmed Zilli Efendi'dir.

Annesi Abaza'dır ve yakın dostluğunu kazanacağı Sadrazam Melek Ahmed Paşa'nın akrabasıdır.

Babasının sarayda nüfuzlu kişilerden ve zamanın tanınmış şahsiyetlerinden olması dolayısıyla önemli hocalarından eğitim almıştır.

Eğitimini Şeyhülislâm Hâmid Efendi Medresesi'nde ve Enderun'da tamamladı.

Güzel sesi dolayısıyla mûsiki eğitimi de aldı.

1640 yılında ilk seyahatine çıktı ve Osmanlı topraklarını gezmeye başladı.

1648 yılında Avrupa'ya seyahat etti ve Fransa, İngiltere, Hollanda, Almanya, Avusturya, Macaristan, Polonya ve Rusya gibi ülkeleri ziyaret etti.

1667-1668 yılları arasında Mısır'ı gezdi.

1684 yılında son seyahatine çıktı ve Rumeli'yi gezdi.

1685 yılında Kahire'de vefat etti.

Seyahatnâme:

Evliya Çelebi'nin en önemli eseri Seyahatnâme'dir.

Bu eser, 10 ciltten oluşmaktadır.

Evliyâ Çelebi, Seyahatnâme'de gezdiği ülkelerin coğrafyasını, tarihini, kültürünü, ekonomisini ve insanlarını anlatmıştır.

Eserinde yer alan bazı önemli konular şunlardır:

Coğrafya:

Gezdiği şehirlerin ve ülkelerin coğrafi konumlarını, dağlarını, nehirlerini, göllerini ve diğer doğal güzelliklerini anlatır.

Şehirlerin planlarını ve önemli binalarını tasvir eder.

Tarih:

Gezdiği yerlerin tarihini ve geçmişini anlatır.

Eski eserlerden ve tarihi yapılardan bahseder.

Mezarlıkları ve türbeleri ziyaret eder ve burada yatan önemli kişiler hakkında bilgi verir.

Evliya Çelebi kimdir? Evliya Çelebi'nin hayatı, eserleri... -Bursa Hayat Gazetesi-2

Kültür:

Farklı ülkelerin ve toplumların geleneklerini, göreneklerini ve yaşam tarzlarını anlatır.

Dini inançlar, kutlamalar ve festivaller hakkında bilgi verir.

Müzik, dans ve tiyatro gibi sanat dallarından bahseder.

Ekonomi:

Gezdiği yerlerin ekonomik durumunu anlatır.

Ticaret yolları, pazarlar ve atölyeler hakkında bilgi verir.

Üretilen ürünler ve yerel halkın geçim kaynakları hakkında bilgi verir.

İnsanlar:

Farklı ülkelerden ve toplumlardan insanların karakterlerini, alışkanlıklarını ve yaşam tarzlarını anlatır.

Meslek grupları ve sosyal statüleri hakkında bilgi verir.

Halkla sohbet eder ve onların hikayelerini dinler.

Bunlara ek olarak Evliyâ Çelebi eserinde:

Halk hikâyeleri, efsaneler, fıkra ve atasözleri yer alır.

Farklı dilleri ve alfabeleri tanıtır.

Yemek kültürü ve mutfağı hakkında bilgi verir.

Flora ve fauna hakkında bilgiler sunar.

Hayvanat bahçeleri ve botanik bahçeleri gibi mekanları ziyaret eder.

EVLİYA ÇELEBİ'NİN EDEBİ ÖZELLİKLERİ...

Evliya Çelebi, gözlemci ve meraklı bir yazardır.

Gezdiği yerleri ve gördüğü insanları ayrıntılı bir şekilde anlatmıştır.

Eserinde sade ve akıcı bir dil kullanmıştır.

Farklı türlerden metinlere yer vererek eserine çeşitlilik katmıştır.

Mizah duygusu da eserinde öne çıkan bir özelliktir.

EVLİYA ÇELEBİ'NİN TÜRK EDEBİYATINA KATKILARI...

Evliya Çelebi, Türk edebiyatına gezi yazını türünü kazandırmıştır.

Seyahatnâme ile Türk edebiyatını zenginleştirmiştir.

Eseriyle 17. yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu ve komşu ülkeler hakkında önemli bilgiler sunmuştur.

Günümüzde de ilgi görmeye devam eden eserleri ile Türk edebiyatının klasikleri arasında yer almaktadır.

Kaynak: Damla Dilmeç

Yorum Ekle
Gönderilen yorumların küfür, hakaret ve suç unsuru içermemesi gerektiğini okurlarımıza önemle hatırlatırız!
Yorumlar
En son gelişmelerden anında haberdar olmak için 'İZİN VER' butonuna tıklayınız.