Korku ve baskı yalan davranışını tetikliyor!

Meltem Sungurlu 13 Haziran 2021 Pazar, 06:30

Yalan yanıltma amacı güdülerek yapılan bir davranış bozukluğudur. Ama çocuklar ve yalan konusunu irdelediğimizde 6 yaşından küçük çocukların yalan söylemelerini alışkanlık olarak ve davranış bozukluğu olarak değerlendirmek doğru olmamaktadır.

6 yaş öncesinde çocuklar tam olarak gerçek dünyada değillerdir. Onların dünyalarında gerçek ve hayaller iç içedir. Çocuk hayali olarak ormana gidip bir aslan görmüş olabilir. Ve o aslan onu gün içinde korkutabilir.Bu durumu yalan olarak değerlendirmemeliyiz.Ancak baskı söz konusu olduğunda çocuk 6 yaşından küçük dahi olsa kendisini baskı altında hissederek durumdan kurtulmak için korktuğu için gerçeği söylemeyebilir.Örneğin evde kırılabilir bir nesnenin kırılmasını anne bağırarak suçlayarak değerlendiriyorsa 'kim kırdı bunu' dediğinde henüz 5 yaşındaki çocuk korkarak doğruyu söylemeyebilir.

Ünlü Alman Psikolog Hans Zulliger "Çocuklar eğer korku ve baskı görmeselerdi,yalanın ne olduğunu bilmezlerdi." diyerek birçok araştırmasında konuyu örneklemiştir.Çocukların zorda kaldıklarında yalan söylediklerini ve bu durumun zamanla alışkanlık haline geldiğini unutmamalıyız.Özellikle 6 yaşından sonra çocuklar yalan söyleyerek baskıdan ve korkutucu durumdan kurtulduğunu gözlemlerse yalan söyleme davranışları sıklaşacaktır.Böylesi durumla sık karşılaşıldığında çocuğun yalan söylediği yüzüne vurulmamalıdır. Aksi takdirde çocuklar kendilerini yalan söylüyorum ben diyerek etiketleyebilirler. Özellikle mahcup edilmeden durumu sakinlikle karşımalıyız. Ve sıklıkla 'kendilerini ima etmeden' yalan söylemenin kötü bir davranış olduğu mesajını veren hikayeler anlatabilir ve uygun filmler izletebiliriz.

Çocuklarımızı duygusal ve psikolojik baskıya maruz etmeden eğitebileceğimizi özümsediğimizde, sevgi ve hoşgörüyle her şey mümkün ...