Teletıp sistemi ile gereksiz radyoloji filmleri istenmeyecek...

Dr. Feza Şen 21 Ağustos 2019 Çarşamba, 07:30

T.C. Sağlık Bakanlığının başlattığı Teletıp ve Teleradyoloji Sistemi Projesi ile hastalardan gereksiz radyolojik film istemlerinin ve gereksiz X ışını alınmasının önüne geçilecek.

RADYOLOJİTIBBIN GÖZÜDÜR

Radyoloji bilimi hastalıklara teşhis konulmasındaki ana disiplinlerden biridir. 1895 yılında Wilhelm Conrad röntgen'in X-ışınlarını bulmuş fakat özellikleri tam olarak keşfedememişti. Geçen yıllar içindeki gelişmeler ile X ışınları; "tıbbın gözü" oldu.Röntgen,mammografi, ultrason, bilgisayarlı tomografi, MR geliştikçe organlar, dokular en ince ayrıntısına kadar görüntülendi, hastalıklar gözden kaçmayarak erken safhalarda teşhis edilmeye başlandı.

X IŞINLARI RİSKLİMİDİR?

Ultrasonografi; ses dalgaları ile MR'da manyetik alan prensibi ile çalışan radyolojik cihazlar olup özellikleröntgen, bilgisayarlı tomografi, anjiografi, mamografi, floroskopi çekim ve işlemlerinde hastalarımız X ışınına maruz kalmaktadır.Utrasonografi ve MR ile yapılan çekimlerin tekrarlanması ile vücuda zarar oluşmamakta.Ama X ışını kullanarak yapılan radyoloji çekimlerinin tekrar tekrar yapılması ise kişiler, radyasyona maruz kalındığı için risk taşımakta. Dolayısıyla hastalara uygulanan radyasyon dozları kontrol edilebilir olsa da X ışınları dokulardan geçerken hücresel düzeyde zararlar oluşturabilir. Bu objektiften bakılınca X ışınları da masum değildir. Özellikle X ışını uygulayan cihazlarla tarama amaçlı yapılan tomografi çekimlerinde vücuda alınan radyasyonun oluşturacağı zarar da önemsenmelidir. Geçmiş yılarda çekilen tomografiler neticesi radyasyona maruz kalındığı hususu çeşitli zamanlarda basında manşet olarak ta yer almıştı.Tıbbın amacı öncelikle hastaya zarar verme olmalıdır.

TELETIP VE TELERADYOLOJİ SİSTEMİ PROJESİ NEDİR?

Sağlık Bakanlığı tarafından hayata geçirilen sistem Teletıp Sistemi; radyolojik tetkiklere ait görüntülere 7x24 web ortamında erişilmesine, bu görüntülerin raporlanabilmesine, radyologlar arası telekonsültasyon yapılabilmesine, tıbbi görüntü ve raporların kalite açısından değerlendirilebilmesine ile hastalara verilen raporların daha kısa sürede düzenlenmesine vee-Nabız uygulaması üzerinden vatandaşlar ile paylaşılabilmesine olanak sağlayan bir sistemdir.

Bu projenin hayata geçmesi ile gereksiz radyolojik çekimlere maruz kalmayarak radyasyonun zararlı etkilerinden vatandaşlar korunurken modern teletıp uygulamaları ile de hastalara daha ivedi teşhis konulabilecek ve gereksiz yapılan radyolojik çekimlere de kamu kaynakları harcanmamış olacaktır.

Sağlık Bakanlığı tarafından bu konu ile ilgili yayınlanan 2019/16 sayılı genelge yayınlandı.

Bu genelgeden edindiğimiz bilgilere göre;

Sisteme (PACS) Görüntü Arşivleme ve İletişim Sistemleri olan 1855 kamu ve özel sağlık tesisi entegre edilerek merkezi bir yazılım ile takip edilecek, görüntülere 7/24 ulaşım mümkün olacak, sistem eylül 2019 tarihinde geçiliyor, radyoloji uzmanı hekimler sistemde yer alan tüm sağlık kuruluşlarındaki görüntüleri görebildikleri gibi görüntüyü ekrana almak suretiyle de diğer radyolog ile canlı görüşme neticesi görüntü konsültasyonu da yapabileceklerdir.

Yine bu genelge de önemli bir sonucunda altı çizilmiş olup yapılan incelemelerde mükerrer tetkik sorgulama sonucunda görüntülere veya raporlara ulaşan hekimlerin yaklaşık % 65'inin yeni istemden vazgeçtiğinin tespit edildiği yer almaktadır.

Ülkemiz sağlığına kazandırılan Teletıp Sistemi çalışmaları dünya genelinde kamu kurumuna ait ilk ve tek yazılım olma özelliğine sahip olup yeterliliği de uluslararası platform olan IHE (integratingthe Healthcare Enterprise) tarafından da onaylanmıştır.

Teşekkürler Sağlık Bakanlığı...