"Sağlık okuryazarı" olursanız ayaklı eczane olmazsınız...

Dr. Feza Şen 29 Kasım 2017 Çarşamba, 07:44

Hastalandığımızda hemen doktora koşarız... Teşhis ve tedavi için hekime başvurduğumuzda da alacağımız "sağlık" ve sağlığın sonucunu nasıl sorgulayacağımızı da bilmeyiz.

Hekimin güler yüzü, ilgisi, esnaflığı, iletişiminin bizimle iyi olması hekimi gözümüzde büyütür.

Kayıtsız şartsız güveniriz doktorumuza..

Her ortamda da doktorumuzu över ve diğer arkadaşlarımıza da tavsiye ederiz.

Oysa hastalar, sağlık alırken karmaşık bilgiler ve çok farklı tedavi süreçleriyle karşı karşıyadır.

Bize konulan teşhisten ve uygulanacak tedaviden haberimiz yoktur.

Hatta verilen tedavi de nelere dikkat edeceğimizi, neleri yiyip neleri yemeyeceğimizi bilmeyiz.

Sürekli kullandığımız bir ilaç varsa diğer ilaçlarla etkisi ne olacak diye sormak aklımıza bile gelmez...

Doktora gittiğimizin üzerinde bir hafta on gün geçtikten sonra da tam iyileşmezsek, başlarız sorgulamaya...

Oysa hayat sürecimizde birçok defa elbiseler, televizyonlar, telefonlar, arabalar, evler, yiyecekler gibi bir sürü ürün alırız. Ve satın aldığımız bu ürünler hakkında mutlaka da az yada çok bir miktar bilgi sahibi olmadan da alışveriş yapmayız.

Ama konu "sağlık" almak olduğunda ise nasıl sorgulayacağımızı bilmeyiz.

Sağlıkiçin aldığımız tedaviler, hiç bilmeden aldığımız ürünlerdir.

Peki sağlık hizmeti alırken bu alışverişi bilinçli olarak yapma sansımız var mıdır..???

Evet, vardır...

Dünya bu kavrama "Sağlık Okuryazarı Olmak" diyor.

Türkiye'de ilk olarak Sağlık-Sen, "Sağlık Okuryazarlığı Araştırmasını" yaparak 2014 yılında yayınladı.

Bu araştırma 12 bölgede, 23 ilde rastgele seçilmiş 4924 kişinin katılımı ile gerçekleştirmiştir.

Araştırmanın sonuçları ise vahim... Bu araştırmaya göre;

Toplumun "Sağlık Okuryazarlığı" hususunda %64,6'sının "yetersiz" olduğu görülmüştür.

Yani 3 kişiden 2'si sağlık hizmeti alırken ne aldığını bilmemekte ve aldığı tedaviyi nasıl uygulayacağını anlamamaktadır.

Bu eksikliğin sonucu olarak ta doktor doktor gezmekte, torbalarca aynı içerikte, farklı isimlerdeki ilaçları kullanarak ayaklı eczane olmaktadır.

Bu eksikliğin sonucu da ülkemizin sağlık giderleri artmaya devam etmekte bizlerde ağırlaşan vergi yükü ile bu giderleri karşılamak için daha çok çalışmaktayız.

"Sağlık okuryazarlığı"; bireye sağlığı ile alakalı bir tıbbi bilgi verileceği zaman, bireyin bu bilgiyi anlaması, yorumlaması ve buna uygun davranış göstermesidir. Uluslararası literatürlere girmiş olan "Sağlık okuryazarlığı" kavramı ülkemizde de yaygınlaşmalıdır.

Sağlık hizmetlerine ulaşmak ve sunan ekip ile doğru iletişimi kurmanın yolu sizin de temel sağlık bilgisine sahip olmanızdan yani "Sağlık Okuryazarı"  olmanızdan geçer.

Sağlık okuryazarlığı; size en doğru ve ekonomik sağlık hizmetlerine ulaşmanın yolunu buldurur.

"Sağlık Okuryazarı" olursanız;

  1. Sağlıklı davranışların neler olduğunu bilir,
  2. Hastalığınıza sebep olan etmenlerden uzak durur,
  3. Size verilen ilaçların doğru kullanımını ve ilaçlardan nasıl yararlanacağınızı anlar,
  4. Tıbbi bir müdahale yapılacaksa hekime verdiğiniz rıza "onam" formunu anlar ve ona göre izin verir,
  5. Hastalık bakımınızda nelere dikkat edeceğinizi öğrenir,
  6. Hastalıkların yönetimi ve öz bakım hakkında fikir sahibi olur,
  7. Size bakım hizmeti sunanların rollerini algılar,
  8. Evinizdeki tıbbi cihazları doğru kullanırsınız...

Özetle sağlığa kolay ulaşırsınız...

Öncelikle hasta olmaz, hastalıklara sebep olacak her türlü davranıştan kaçınır, daha da önemlisi tedavinizi bilinçli yaparsınız...