Kurban Bayramı'nda et ile ilgili püf noktaları

Dr. Feza Şen 30 Ağustos 2017 Çarşamba, 10:13

Besin değeri oldukça yüksek bir gıda olan kırmızı etin içeriğinde proteinler, yağlar, çeşitli vitaminler ve madensel tuzlar bulunur. Bununla birlikte et, yeni hücrelerin oluşmasını dolayısıyla dokuların yenilenmesini sağlar. Hormonların çalışmasını düzenler, vücut direncini artırır. Bu nedenle ete sadece bayramlarda değil, günlük beslenmede de sık sık yer verilmelidir. Et veya et suyu ile yemeklerin besin değeri artırıldığı gibi, lezzetinde de fark yaratılır.

Bayramda tüketilen et miktarı, etin tüketim şekli ve saklama koşulları sağlık açısından büyük önem taşır.
Et Tüketimine Neden Dikkat Etmeliyiz?
Kırmızı ette bulunan yüksek miktardaki doymuş yağ, kanda kolesterolü yükseltir ve koroner kalp hastalıkları riskini arttırır. Öğünlerde 2-3 köfte kadar (60-90 g) et tüketimi günlük gereksinmenizi karşılayacaktır.

Eti Hangi Yöntemlerle Pişirmeli?
Et ızgara, haşlama, fırın gibi sağlıklı pişirme yöntemleriyle pişirilmeli, kızartma ve kavurmadan kaçınılmalıdır. Özellikle yapılan kızartmalarda kanserojen ögeler oluşur, vitamin kaybı olur ve besin zehirlenmelerine de neden olmaktadır.

Mangal yaparken etleri ateşten 15 santimetre uzak tutmalı, kömürler kor halini aldıktan sonra pişirilmelidir. Etin hem içi hem dışı iyi pişmiş olmalıdır.

Et kullanılarak yapılan sebze yemekleri yağ eklenmeden pişirilmeli, katı yağlardan ziyade etin kendi yağıyla pişmesi sağlanmalıdır. Kurban Bayramı et ürünlerini çok sık tükettiğimiz bir süreç olduğu için etleri içerisine bol sebze ilavesi ile birlikte sote olarak pişirirseniz porsiyon kontrolünü daha kolay sağlarsınız. Eti sebze ile karışık tüketmekten hoşlanmayanlar sofrasında mutlaka bol yeşillik içeren salatalar bulundurmalıdır.

Kurban Etini Dinlendirin... 
Kurban kesilir kesilmez direkt buzdolabına konulması lastik gibi sert olmasına sebep olur. Kesimden sonra kas sertleşmesi 1 saat sonra başlar ve birkaç gün sonra sona erer ve kaslar tekrar yumuşar. Et yerine kas yememek için etleri parçalar halinde temiz kaplara koymalı ve daha sonra güneş görmeyen serin bir yerde hava alması sağlanarak kesim sıcaklığının oda ısısına düşmesi beklenmelidir. Bu süre 5-6 saati geçmemeli ve dinlendirilen et daha sonra buzdolabına kaldırılmalı ve kurban etleri buzdolabında büyük baş hayvanlar 24 saat, küçükbaş hayvanlar ise 8 saat buzdolabında dinlendirilmeli.
Ayrıca et dinlendikten sonra yıkanmaz. Sadece kesildikten hemen sonra yıkanabilir. Çünkü bu esnada hayvanın etinden dışarıya doğru bir ısı aktarımı vardır ve bu suyun üzerinde kalmasını engeller. Eve gelmiş eti yıkamak da tamamen yanlış olup etin yıkanması, etin üzerinde hızla mikro organizma üremesine neden olur.

Etler Hangi Yöntemlerle Saklanmalı?
Etler büyük parçalar halinde değil kıyma, kuşbaşı, pirzola, bonfile olarak ayrılmalı günlük pişecek miktarlara bölünerek buzdolabı poşetlerine veya yağlı kâğıtlara sarılarak buzdolabının buzluk kısmında veya derin dondurucuda saklanmalıdır.
Doğru saklama yöntemlerinin kullanılması ile hem besin ögelerinin kayıpları en aza indirilmiş hem de mikroorganizmaların çoğalması engellenmiş olur. Etler buzdolabında 0-2 santigrat derecede 3-5 gün, derin dondurucuda ise -18 santigrat derecede 3 ay saklanabilir.
Etler 7 günden fazla süreler için derin dondurucuda dondurularak saklanmalıdır. Poşetleme işleminde etler tek kullanımlık olacak şekilde ayarlanmalı, böylece çözdürülen etin tekrar dondurulması gibi son derece yanlış işlemin önüne geçilmelidir.


Etler Hangi Yöntem ile Çözdürülmeli?
Pişirmek için buzluktan çıkartılan etleri çabuk çözdürmek için buzdolabının alt raflarına indirerek veya akan su altında çözdürerek besin risklerinin önüne geçilmiş olur. Ocak üzerinde çözdürme, oda sıcaklığında bekletme gibi yöntemler sağlık açısından tehlikeli sonuçlar yaratır

Kronik Hastalığı Olanlar Nelere Dikkat Etmeli?
Özellikle kolesterol, kalp-damar, diyabet ve hipertansiyon gibi kronik hastalığı olanlar için porsiyon kontrolü çok önemlidir. Kavurma gibi doymuş yağ içeriği yüksek besinler kan yağlarının artışına neden olacağı için porsiyon kontrolü yapılmalı ve haftanın en fazla iki gününde kırmızı et tüketilmelidir. 
Bayramınız mübarek olsun.