Pentagon’u zorlayacak iddia: F-35’ler eksik sistemle teslim edildi

Dünyanın en pahalı savunma projesi olarak bilinen F-35 Lightning II programında dikkat çeken bir iddia gündeme geldi. ABD Hava Kuvvetleri’ne teslim edilen bazı uçakların gelişmiş radar sistemi olmadan envantere alındığı öne sürüldü.

ABD merkezli savunma yayın organı Avionics International’ın haberine göre, yeni nesil F-35 savaş uçaklarının bir bölümünün planlanan gelişmiş radar sistemi entegre edilmeden fabrikadan çıktığı ve bu haliyle Amerika Birleşik Devletleri Hava Kuvvetleri envanterine dahil edildiği iddia edildi.

Söz konusu iddia, hem askeri çevrelerde hem de savunma sanayii uzmanları arasında tartışma yarattı. Çünkü F-35’ler, sahip oldukları gelişmiş radar ve sensör sistemleri sayesinde “ağ merkezli harp” konseptinin temel unsurlarından biri olarak görülüyor.

Haberde yer alan bilgilere göre, radarın yer alması gereken burun bölümüne uçağın aerodinamik dengesini korumak amacıyla “balast” adı verilen ek ağırlıklar yerleştirildi. Bu yöntemle uçuş güvenliği sağlanırken, uçağın asıl görev kapasitesinin sınırlı kaldığı ifade ediliyor.

Yaklaşık 130 milyon dolar maliyeti bulunan bir savaş uçağının, kendi radar sistemi olmadan hizmete alınması “operasyonel kabiliyet” tartışmalarını da beraberinde getirdi.

Savunma uzmanları, radarsız bir F-35’in tek başına hedef tespit etme ve tehdit analizi yapma yeteneğinin ciddi şekilde zayıflayacağını belirtiyor. Bu durumda uçağın, görev yapabilmek için başka bir F-35’ten veya harici platformlardan veri alması gerektiği ifade ediliyor.

Uzmanlara göre bu durum, olası bir çatışma senaryosunda ciddi riskler doğurabilir. Özellikle yoğun elektronik harp ortamlarında veri bağlantısına bağımlılığın zafiyet oluşturabileceği vurgulanıyor.

F-35 programının ana yüklenicisi olan Lockheed Martin’in ise sorunun çözümü için gövde tasarımında değişiklik önerdiği belirtiliyor. Ancak bu tür bir tasarım revizyonu, yeniden sertifikasyon süreci ve ek maliyet anlamına geliyor.

Zaten maliyet aşımları ve teknik gecikmeler nedeniyle uzun süredir eleştirilen F-35 programında yaşanan bu gelişme, projenin geleceğine ilişkin soru işaretlerini artırdı.

F-35 programı, bugüne kadar trilyon dolarlık toplam yaşam döngüsü maliyetiyle dünyanın en pahalı savunma projesi olarak anılıyor. Radar sistemi olmadan teslimat iddiası ise projenin teknik yeterliliği ve planlama süreçlerine yönelik yeni bir tartışma başlattı.

Pentagon cephesinden konuya ilişkin resmi ve kapsamlı bir açıklama yapılması beklenirken, savunma çevreleri gelişmeleri yakından takip ediyor.