İran’da yeni Ayetullah kim olacak? Geçici lider Arafi’den açıklama

İran’da Ali Hamaney’in hayatını kaybetmesinin ardından anayasal süreç devreye alındı ve Geçici Liderlik Konseyi oluşturuldu. Geçici lider Ali Rıza Arafi, yeni lider seçilene kadar yönetimin düzenli toplantılarla sürdürüleceğini belirterek ABD-İsrail’in saldırılarını “hesap hatası” olarak nitelendirdi.

İran dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in ABD-İsrail saldırısında hayatını kaybetmesinin ardından anayasal süreç işletildi. Geçici Liderlik Konseyi’ne seçilen Ali Rıza Arafi, yeni lider belirlenene kadar düzenli toplantılarla devlet işlerinin yürütüleceğini açıkladı.

İran’da liderlik makamında yaşanan kritik gelişmenin ardından anayasanın öngördüğü mekanizma devreye alındı. Anayasayı Koruyucular Konseyi ve Uzmanlar Meclisi üyesi din adamı Ayetullah Ali Rıza Arafi, geçici liderlik konseyine seçildi.

Yeni lider belirlenene kadar, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Yargı Erki Başkanı Gulamhüseyn Muhsini Ejei ve Arafi, Veliyy-i Fakih makamının yetkilerini ortaklaşa kullanacak.

İran’ın yarı resmi Fars Haber Ajansı’na konuşan Arafi, ABD ve İsrail’in başlattığı saldırıları “hesap hatası” olarak nitelendirdi.

Arafi, “Aziz silahlı kuvvetlerimize ve büyük İran milletine ülkenin tüm kuvvetlerinin sizin hizmetinizde olduğunu garanti ederim” ifadelerini kullanarak, devlet kurumlarının koordinasyon içinde hareket edeceğini vurguladı.

Uzmanlar Meclisi’nin yeni lideri seçmek üzere hızla harekete geçeceğini belirten Arafi, bu süreçte Geçici Konsey’in düzenli toplantılar yaparak yönetim boşluğu oluşmasına izin vermeyeceğini dile getirdi.

İran Anayasası’nın 107. maddesine göre, 88 üyeden oluşan ve halk tarafından sekiz yıllığına seçilen Uzmanlar Meclisi, liderin ölümü veya görev yapamaz hale gelmesi durumunda yeni lideri belirlemekle yükümlü.

Üyeleri üst düzey din adamlarından oluşan meclisin, Tahran’da toplanarak oylama sürecini başlatması bekleniyor. Anayasada seçim için net bir süre sınırı bulunmuyor. Oylama gizli yapılıyor ve toplantıya katılan üyelerin salt çoğunluğunu alan aday ülkenin yeni lideri ilan ediliyor.

İran’da son liderlik değişimi 1989 yılında, devrim lideri Ruhullah Humeyni’nin vefatının ardından gerçekleşmişti.

Uzmanlar Meclisi aynı gün içinde Ali Hamaney’i yeni lider olarak seçmiş ve ülke yönetiminde hızlı bir geçiş sağlanmıştı.

Bugün ise İran, bölgesel gerilimin tırmandığı bir dönemde yeni bir liderlik sürecine giriyor. Uzmanlar Meclisi’nin atacağı adımlar, yalnızca İran iç siyaseti açısından değil, Orta Doğu’daki güç dengeleri bakımından da belirleyici olacak.

Geçici Liderlik Konseyi’nin göreve başlamasıyla birlikte İran’da anayasal süreç resmen işlerken, gözler Uzmanlar Meclisi’nin toplanacağı tarihe çevrildi. Yeni liderin kim olacağı ve seçimin ne kadar sürede tamamlanacağı, hem ülke içinde hem de uluslararası arenada yakından takip ediliyor.