İran anlaşması sonrası Trump’tan peş peşe kritik mesajlar

ABD Başkanı Donald Trump, Washington ile Tahran arasında varıldığı belirtilen mutabakatın ardından yaptığı açıklamalarda İran’ın nükleer programından İsrail’in güvenliğine, Hürmüz Boğazı’ndan bölgesel gelişmelere kadar birçok konuda dikkat çeken mesajlar verdi.

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen diplomatik sürece ilişkin yaptığı açıklamalarla uluslararası kamuoyunun dikkatini yeniden Orta Doğu’ya çevirdi. Trump, İran’ın nükleer silah edinmeyeceği yönünde taahhütte bulunduğunu öne sürerken, olası bir ihlal durumunda çok sert sonuçlarla karşılaşılacağını söyledi.

Fransa’da düzenlenen G-7 Zirvesi kapsamında Katar Emiri Temim bin Hamed Al Sani ile görüşen Trump, İran ile sürdürülen diplomatik temasların olumlu yönde ilerlediğini ve sürecin yeni bir aşamaya geçtiğini ifade etti.

Trump, İran konusunda önemli bir mesafe kat edildiğini savunarak, Tahran yönetiminin nükleer silah sahibi olmama yönünde adım attığını belirtti. ABD Başkanı, İran’ın bu çizginin dışına çıkması halinde sert bir karşılık verileceğini dile getirerek, “İran nükleer silah edinmeye kalkarsa ortalık cehenneme döner” ifadelerini kullandı.

İranlı yetkililerle yürütülen temaslarda daha yapıcı bir yaklaşım gördüğünü belirten Trump, mevcut yönetimin ülkenin geleceği için daha rasyonel kararlar almak istediğini düşündüğünü söyledi.

Trump, ABD’nin İran’a 300 milyon dolar ödeme yapacağı yönündeki haberleri de değerlendirdi. Söz konusu iddiaların gerçeği yansıtmadığını savunan ABD Başkanı, bu haberleri sert sözlerle eleştirerek tamamen asılsız olduğunu ifade etti.

Açıklamasında iç politikaya da değinen Trump, söz konusu iddiaların siyasi amaçlarla gündeme getirildiğini öne sürdü.

Bölgedeki güvenlik dengelerine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Trump, İran ile yürütülen sürecin İsrail’in Lübnan’daki olası askeri operasyonlarından etkilenmeyeceğini savundu.

Lübnan’daki gelişmeleri "küçük çaplı bir savaş" olarak tanımlayan Trump, İran anlaşmasının bölgesel gerilimlerden bağımsız olarak ilerleyebileceğini belirtti.

İsrail’in Hizbullah ile uzun yıllardır mücadele ettiğini hatırlatan ABD Başkanı, bu sorunun çözümünde farklı yöntemlerin değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Trump ayrıca, Suriye’nin bu konuda daha fazla sorumluluk üstlenebileceğini İsrail tarafına ilettiğini açıkladı.

Trump’ın açıklamalarında en çok dikkat çeken bölümlerden biri de İsrail’e ilişkin sözleri oldu. İsrail’in güvenliğine yönelik desteğini vurgulayan ABD Başkanı, “Ben olmasaydım İsrail olmazdı” ifadelerini kullandı.

Öte yandan Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile ilişkilerinin sürdüğünü belirtirken, özellikle Lübnan konusunda daha dikkatli adımlar atılması gerektiğini dile getirdi. Bölgede yeni bir istikrarsızlık sürecinin önüne geçilmesinin önem taşıdığını ifade etti.

Küresel enerji piyasalarını yakından ilgilendiren Hürmüz Boğazı konusunda da değerlendirmelerde bulunan Trump, boğazın yeniden tam kapasiteyle kullanıma açılacağını söyledi.

Trump, Hürmüz Boğazı'nın kalıcı olarak ücretsiz geçişlere açık olacağını öne sürerek, boğazdaki normalleşme sürecinin kısa süre içerisinde tamamlanacağını ifade etti. ABD Başkanı ayrıca İran ile varıldığı belirtilen anlaşmanın detaylarının önümüzdeki günlerde kamuoyuyla paylaşılacağını kaydetti.

Trump’ın açıklamaları uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırırken, gözler şimdi İran ile varıldığı belirtilen mutabakatın resmi metnine çevrildi. Anlaşmanın bölgesel güvenlik, enerji piyasaları ve küresel diplomasi üzerindeki etkilerinin önümüzdeki süreçte daha net ortaya çıkması bekleniyor.