Farah Pehlevi'den kritik çıkış: "Sistem bir kişinin ölümüyle bitmez"

İran’ın dini lideri Ali Hamaney’in hayatını kaybetmesinin ardından açıklama yapan eski İmparatoriçe Farah Pehlevi, geçiş sürecinde belirleyici gücün dış müdahaleler değil, İran halkının iradesi olması gerektiğini vurguladı.

İran’da dini lider Ali Hamaney’in ABD ve İsrail saldırıları sonucu hayatını kaybetmesinden üç gün sonra, 1979 devrimiyle ülkeyi terk eden eski Şah Muhammed Rıza Pehlevi’nin eşi Farah Pehlevi’den kritik açıklamalar geldi. 87 yaşındaki Pehlevi, bir ismin kaybının mevcut sistemin kendiliğinden sona ermesi anlamına gelmeyeceğini belirterek, uluslararası toplumu İran’ın egemenliğine saygı duymaya çağırdı.

Paris’te sürgünde yaşayan Farah Pehlevi, yaptığı yazılı açıklamada, İran halkının hukukun üstünlüğüne dayalı bir devlete geçiş kapasitesine dikkat çekti. Pehlevi, uluslararası toplumdan beklentisini şu sözlerle ifade etti:

"Uluslararası toplumdan beklentim, İranlıların liderlerini seçme ve özgürce ifade haklarını açıkça desteklemesidir. Destek, jeopolitik hesaplara değil, doğrudan halka verilmelidir."

Pehlevi ayrıca, ülkede daha fazla kan dökülmemesi için yetkililere itidal çağrısında bulundu.

Farah Pehlevi’nin "kararı halk vermeli" yönündeki çıkışı, kamuoyunda oğlu Rıza Pehlevi’nin pozisyonuna dair farklı yorumlara neden oldu. ABD’de yaşayan ve rejimin çökmesi ihtimaline karşı kendisini alternatif bir lider olarak konumlandıran 65 yaşındaki Rıza Pehlevi, geçiş sürecini planlama aşamasında olduğunu duyurdu.

Rıza Pehlevi, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı son paylaşımda, ülkedeki etnik azınlıklara ulusal birlik çağrısında bulunarak, mevcut karışıklığın ayrılıkçı talepler için kullanılmaması gerektiği mesajını verdi.

İran’da Ocak ayında zirveye ulaşan protestoların insani maliyeti ise uluslararası raporlara yansıdı. ABD merkezli İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA) verilerine göre:

Protestolarda 7 binden fazla kişi hayatını kaybetti.

Ocak ayından bu yana 53 binden fazla kişi gözaltına alındı.

Farah Pehlevi, daha önce verdiği bir röportajda, yaşanan son protesto dalgasından sonra mevcut sistem için "artık geri dönüşün olmadığını" savunmuştu. 1979'da monarşinin devrilmesiyle sonuçlanan halk devriminden bu yana sürgünde olan Pehlevi ailesi, Hamaney sonrası süreçte İran siyasetindeki tartışmaların merkezinde kalmaya devam ediyor.