
Bu ayki “Tematik Buluşmalar” etkinliğinde Nilüfer Belediyesi, Bursa Uludağ Üniversitesi Tarih Bölümü’nden Doç. Dr. Hacer Karabağ Arslan’ı ağırladı.
Nazım Hikmet Kültürevi’nde gerçekleşen “Atatürk Bursa’sında Modernleşme: Lider ve Şehir” başlıklı söyleşide Arslan, Atatürk’ün Bursa ziyaretleriyle ilgili detayları ve kentin sosyal, ekonomik ile kültürel değişimini izleyicilerle paylaştı.
BURSA, OSMANLI’DAN CUMHURİYET’E: YANGIN YERİ ŞEHİR YENİDEN DOĞDUBursa’nın genellikle “Osmanlı’nın ilk başkenti” olarak tanındığını belirten Doç. Dr. Hacer Karabağ Arslan, kentin Milli Mücadele ve Cumhuriyet dönemindeki stratejik öneminin de Osmanlı dönemi kadar hayati olduğunu söyledi.
19’uncu yüzyılın sonlarında Bursa’nın kozmopolit yapısı ve ipek ticaretine dayalı güçlü ekonomisinin, savaşlar ve Yunan işgaliyle ciddi bir yıkıma uğradığını hatırlatan Arslan, “İşgal, meclis kürsüsüne siyah örtü örtülmesine neden olacak kadar derin bir yastı. Ancak Cumhuriyet, yangın yeri olan bu şehri yeniden ayağa kaldırdı.” dedi.
Arslan, Atatürk’ün Bursa’yı 17 kez ziyaret ettiğini ve bu ziyaretlerin sıradan bir gezi olmadığını belirterek şu detayları aktardı:
“Atatürk, Mudanya Mütarekesi’nden hemen sonra, henüz saltanatı kaldırmadan Bursa’ya gelerek nabız yoklamıştır. Bursa, devrimlerin, özellikle de Şapka İnkılâbı’nın toplumsal kabulü açısından bir laboratuvar işlevi görmüştür. Henüz kanun çıkarılmadan Bursalılar, Atatürk’ü şapkalarıyla karşılayarak değişime destek vermiştir. Atatürk, protokol kurallarından hoşlanmaz, halkın, esnafın, öğrencinin içine karışırdı. Bu samimiyet, devrimlerin tabana yayılmasını sağladı.”
Söyleşide Arslan, Cumhuriyet öncesi el tezgahlarında yapılan ipek üretiminin, Cumhuriyet döneminde Merinos ve Gemlik Suni İpek fabrikalarıyla endüstriyel bir boyut kazandığını vurguladı.
Arslan, bu fabrikaların yalnızca üretim merkezi olmadığını, aynı zamanda sineması, spor alanları ve sosyal tesisleriyle kente modern yaşam kültürünü taşıyan mekanlar olduğunu söyledi.
Doç. Dr. Arslan, konuşmasını 1923–1938 yılları arasındaki değişimin dönemin tanıkları tarafından “hayal edilemez” şeklinde değerlendirildiğini vurgulayarak tamamladı.
Arslan, “Savaştan çıkmış, nüfusunu ve sermayesini kaybetmiş bir şehirden; sanayisiyle, eğitimli kadınlarıyla, sosyal hayatıyla modern bir kent yaratıldı. Bu dönüşümün mimarı Mustafa Kemal Atatürk, Bursa’nın her sokağında iz bırakmıştır.” şeklinde konuştu.
Söyleşi sırasında katılımcıların sorularını yanıtlayan Doç. Dr. Hacer Karabağ Arslan’a, etkinlik anısına bir hediye takdim edildi.