İyi huylu, güzel ahlaklı bir çocuk yetiştirmek istiyorum!

Psikolog Mürşit Atlıakın 08 Ocak 2019 Salı, 09:57

Her anne babanın samimi isteğidir iyi huylu, güzel ahlaklı bir çocuk yetiştirmek. Peki, sadece istemek, niyetin güzelliği iyi huylu güzel ahlaklı çocuk yetiştirmek için yeterli olabilir mi? Elbette hayır...

Gereğinin de yapılması lazım. Peki, bu güzel amaca sahip ebeveynler, istedikleri gibi bir çocuk yetiştirmek için neler yapmalılar? Öncelikle  doğumundan itibaren ay ay, yıl yıl çocuğun gelişim dönemlerindeki ihtiyaçlarını öğrenmeye ihtiyacımız vardır. Günümüzde artık çocukların, doğumdan itibaren gelişim dönemleri ve bu dönemlerdeki farklılaşan ihtiyaçları hakkında daha detaylı bilgiye sahibiz.

İyi anne çocuğuyla senkron olabilen annedir. Onun ihtiyaçlarını yerinde yeterince ve zamanında karşılayabilen, koşulsuz sevgi verebilen anne iyi annedir. Dile kolay denir ya, aynen öyle, söylemesi çok kolay, yapılması çok zor bir konudan bahsediyoruz. Bunu yapabilmek için annenin, önce çocukların hangi dönemde neye, nasıl bir yaklaşıma ihtiyacı vardır bunları bilmesi, öğrenmesi gerekir.

Çocuğun dönemsel ihtiyaçlarını bilmek yapabileceği anlamına gelir mi?

Nasıl ki, gündelik hayatla ilgili yapılması gerekenleri biliyoruz, ama bildiğimiz halde yapamadıklarımız varsa, çocuk yetiştirirken de ne yapılmasını gerektiğini bilsek de hepsini yerinde, yeterince ve zamanda yapmak o kadar da kolay olmuyor. Yine de eğitim şart, bilmek, öğrenmek merak etmek her halükarda çok önemli. Böylece daha baştan ne yapacağımızı biliriz, yapabildiğimizi yaparız, neleri yapamadığımızı da bilebilmek, farkına varmak, bu konuda çok önemli. Çünkü yapamadıklarımızın farkına  vardıktan sonrası da var, anne baba yapamıyor diye çocukların ihtiyaçları ortadan kalkmaz. İhtiyaçları yerinde yeterince ve zamanında karşılanmayan çocuklar duygusal acı yaşar. İhtiyacının karşılanmamasının çocuğa hissettirdiği duygu budur. Çocuklar, maruz kaldıkları bu durumun, duygusal acının süresinin uzunluğuna bağlı olarak travma yaşarlar. 10 dakikadan daha uzun süren çocukluk travmaları, sadece çocukluk dönemini etkilemekle kalmaz, yetişkinlik dönemini de olumsuz etkileyen kalıcı izler bırakırlar. 

İyi huylu, güzel ahlaklı çocuk yetiştirmek isteyen ebeveynler kendi çocuklarının âli menfaatlerini düşünüyorlarsa benim elimden gelen bu kadar ne yapalım derlerse çocuklarına başka hiç kimsenin veremeyeceği kadar zarar verebilirler.

Kendisinde yoksa olandan isteyecek, kendine geliştirecek, çocuğun ihtiyaçlarını karşılayacak, bunu onların adına onların çocuğu için başka birisi yapamaz.

Sadece iyi niyetli güzel beklentiler içinde olmak yeterli değil. Bilgiye de ihtiyaç var, bildiklerini hakkıyla uygulayamadığını fark ettiğinde sosyal destek ve gerektiğinde profesyonel destek almaya da ihtiyaç var. Anne baba çocuklarının ihtiyaçlarını yerinde, yeterince ve zamanında karşılayabiliyorlar mı? Koşulsuz sevgi verebiliyorlar mı? Samimiyet testine de ihtiyaç var. Yapamadıklarında, kendilerini geliştirmek, çocuğun ihtiyaçlarını karşılamak için terapiye giderek, davranışlarını ve gerektiğinde de huylarını da değiştirerek, çocuk gelişimi için ortamlarını elverişli hale getirmeleri önemlidir.

Çocuklar sadece bilgi ile değil, daha çok anne babalarının huylarıyla da hemhal olur, terbiye olurlar. Çocuklarımız, bizim huylarımızdan, hassasiyetlerimizden, titizliklerimizden, kaygılarımızdan, korkularımızdan,öfkelerimizden vs. etkilenerek kendi huylarını inşa eder.

Velhasıl anne babalar çocuklarının gelecekleri üzerinde çok etkilidirler. Küçüklüklerinde ya da büyüdüklerinde çocuklarımızda gördüğümüz, hoşumuza giden güzel özellikler bizden kaynaklanır, başarımızla övünebiliriz. Beğenmediğimiz tutum ve davranışları da havadan gelmez, doğuştanda olmaz. Onlar da bizden kaynaklanır. "Kır atın yanında duran ya huyundan ya da suyundan" Atasözü tam da bunu anlatır.

Tekrar görüşmek üzere. Hoşça kalın.