Beslenmemizde posa gerçeği

Dyt.Elif Nur KÖPRÜCÜ 05 Şubat 2019 Salı, 07:03

Önceki nesillerin bizden daha çok posa tükettiği bir gerçek. Gelişmiş teknoloji ile posa tüketiminin azalması ile birlikte toplumlarda bazı hastalıklar daha sık görülmeye başlandı. Çünkü insanlar artık posanın yararlarından uzak kalmışlardı. Posanın sağlığa olan faydalarının keşfedilmesi ile beraber raflarda posalı ürünler yer almaya ve uzmanlar tarafından önerilmeye başladı. Sizde bu söylenenlere kulak verip beyaz ekmek yerine kepekli ekmek tercih etmek gibi tercihlerde bulundunuz. Peki, posa nedir? Ne işe yarar? Hangi besinlerde daha çok bulunur? Beslenmemizde posayı arttırmanın yolları nelerdir?

Posa; besinlerin bir bileşeni olarak insan vücudunun sindiremediği veya kan dolaşımına emilimini yapamadığı kompleks karbonhidratlara verilen isim olarak tanımlanmaktadır. Posa, bize enerji veren besin öğelerinden değildir. Vücuttan hiç değişikliğe uğramadan ya da kısmen değişikliğe uğrayıp atılan posa, vücudumuz tarafından etkin bir şekilde kullanılamasa da, sağlık için birçok faydaya sahiptir.

Posa, sağlıklı yaşamın sürdürülmesi ve bazı hastalıklardan korunma için önemlidir. Posa aynı zamanda bazı hastalıkların tedavisinde önemlidir. Sağlıklı yaşamın sürdürülmesi ve hastalıklardan korunmak için diyet posası doğal besinlerden alınmalıdır. Böylece; gereksinim olan besin öğeleri ve besin öğesi olmayan öğeler (örneğin; prebiyotikler, fitoestrojenler) de vücuda alınmış olmaktadır.

Posa Kaynakları: Doğal posa içeriği en yüksek besin grupları sırasıyla, kuru baklagiller (% 11-26), sert kabuklu meyveler (%5-14), tahıl ürünleri (%4-7.5), sebzeler (%3-4) ve meyvelerdir (%1-2). Çiğ olanlar pişmişlerden, kabuklu olanlar kabuksuzlardan daha çok diyet posası içermektedir. Rafinerizasyon işlemi arttıkça tahılların kepek ve özünün ayrılması ile posa içeriği büyük ölçüde azalmaktadır

Posanın Fizyolojik Etkileri

Diyette posanın bulunması; besin emilimini, sterol metabolizmasını, karbonhidrat ve yağ metabolizmasını, dışkı hacmini ve ağırlığını, çekum/kolon fermantasyonunu, bağırsak yapısını, bariyer fonksiyonunu ve immun fonksiyonu etkiler. Mide boşalmasını geciktirir, yeme isteğini azaltır, ince bağırsakta viskositeyi arttırarak basit karbonhidratların emilimini azaltır. Kalın bağırsakta, fermente edilebilirliği yüksek çözünür posa bakteriler tarafından daha fazla oranda kısa zincirli yağ asitleri oluşturur. Çözünmez posanın fermente edilebilirliği daha düşüktür. Diyet posası dışkılama sıklığı ve dışkı ağırlığını arttırarak bağırsakta oluşan artıkların ve toksinlerin hızla dışarı atılmasını sağlar.

Günlük yaşamımızda posa alımı önemli etkiye sahiptir. Bununla beraber posa alımının aşırı fazlası yarardan çok zarar getirir. Posanın çok yüksek miktarda alınması vitamin ve minarelerin emilimini azaltır. Fazla miktarda posa, ishal, şişkinlik ve gaz gibi sindirim sorunlarına neden olabilir. Bu yüzden dengeli beslenmeyi hayatımıza oturtturmak posa içeriği düşük hazır gıdalardan uzak durarak, doğal beslenmeden yana yaşamımızı sürdürmekte fayda var. Haftaya posanın hastalıklarla ilişkisini ele alacağız..   Sağlıklı, mutlu, keyifli, afiyetli günler diliyorum...