Evrensel coronavirüs vakası

Atilla Akbaş 27 Mart 2020 Cuma, 06:00

Elektron mikroskobu kullanılarak görüntülendiğinde taç veya güneş benzeri bir şekil alır. Bu, Yunan dilinde taç anlamına gelen Corona adından türetilmiştir.   

Dünya'da dönem itibariyle en çok yaygınlaşan virüs türüdür. Bilinen 7 çeşidi insanlarda hastalık yapma yetisine sahiptir. Hafif ve orta derecede ilerleme potansiyeli var.

Dünya Sağlık Örgütü (W.H.O) 8 bin 778 ölüm ve 209 bin 839 onaylanmış Kovid-19 vakası bildirdi. Son rakamlara göre dünya genelinde vaka sayısı 397 bin 807'ye ulaşırken, ölü sayısı 17 bin 235'e çıktı. 

Durulmak bilmeyen Müslüman kıyımı olayları ile gündeme gelen Hindistan'da, 21 günlük sokağa çıkma yasağı ilan edilirken, Avrupa'da bilanço gün geçtikçe artıyor.

Son verilere göre İtalya'da 743, Fransa'da 240, İspanya'da ise 512 kişi hastalığa yenik düştü.

Bu virüsün Dünya nüfus planlamasında adı geçtiğine dair iddialar söz konusu.  

İlk olarak 1960'lı yıllarda görülmeye başlayan vakanın, Çin'in Hubei eyaletinin Wuhan şehrinde ortaya çıkmasından sonra tüm dünyayı avucuna aldığı biliniyor.

Akciğer hastalığına neden olan ve tedavi edilmediğinde ağır akut solunum yolu yetersizliği sendromu gibi hastalıklara da kapı aralıyor.

Coronavirüs'lerin Alfa, Beta, Gama ve Delta olarak bilinen 4 alt grubu da mevcut.  Soğuk algınlığından Ortadoğu Solunum Sendromu (MERS-CoV) ve Ağır Akut Solunum Sendromu (Severe Acute Respiratory Syndrome, SARS-CoV) gibi daha ciddi hastalıklara neden olabilir.

Hafif düzeyli soğuk algınlığından, şiddetli solunum sıkıntısına kadar farklı tablolara sebebiyet veren büyük bir virüs ailesine mensuptur.

İnsanlarda dolaşımda olan alt tipleri (HCoV-229E, HCoV-OC43, HCoV-NL63 ve HKU1-CoV) çoğunlukla soğuk algınlığına sebep olurlar.  

21. yüzyılın ilk uluslararası sağlık acil durumu olarak 2003 yılında, daha önceden bilinmeyen bir virüs halinde ortaya çıkmış olup yüzlerce insanın hayatını kaybetmesine neden olmuştur.

Yaklaşık 10 yıl sonra Coronavirus ailesinden, daha önce insan ya da hayvanlarda varlığı gösterilmemiş olan MERSCoV (Middle East Respiratory Syndrome Coronavirus) Eylül 2012'de ilk defa insanlarda Suudi Arabistan'da tanımlanmış; ancak daha sonra aslında ilk vakaların Nisan 2012'de Ürdün Zarqa'daki bir hastanede görüldüğü açıklanmıştır.

SARS, Coronavirus ile uzaktan bağlantılı olmasına rağmen, yaşanmış olan SARS tecrübesinden ötürü endişe oluşturmuştur.

Aralık 2019'da Çin Ülke Ofisi, Çin'in Hubei eyaletinin Vuhan şehrinde etiyolojisi bilinmeyen pnömoni vakalarını bildirmiştir.

Ocak 2020'de etken daha önce insanlarda tespit edilmemiş yeni bir Coronavirus (2019-nCoV) olarak tanımlanmıştır. Daha sonra 2019-nCoV hastalığının adı COVID-19 (2019-nCoV Hastalığı) olarak kabul edilmiştir.

Evrensel küreyi bir anda ahtapot gibi saran salgının ülkelerde bıraktığı izlerse şöyle:

İtalya: Bir günde 743 kişiyi toprağa verdi. Avrupa'da ve Dünyada en çok etkilenen yer çizme.   

Ölü sayısı 6 077. Ölümün en fazla yaşandığı coğrafya şimdilik çizme.

Ülke genelinde ise, 5 249 yeni vaka oluştu. Toplam vaka sayısı ise, 69 176'ya ulaştı. İtalya'da virüsü ciddiye almakta geç kalan ülkelerden.

Fransa: Son 24 saatte ölenlerin sayısı 240 artarak 1100'e yükseldi.

Virüs tespit edilen kişi sayısının 2 444 artışla 22 300'e yükselirken, yoğun bakımdakilerin sayısının 2 516'ya çıktığı açıklandı.

İngiltere: 24 SAATE 87 kişi öldü.

Son bilgilere göre ölüm sayısı 422'ye yükselirken, doğrulanmamış 8 077 vaka bulunuyor.

İsviçre: Ülke genelinde 9 177 vakanın görüldü. Ölü sayısı ise şimdilik 122.

İspanya: Son 24 saatte 512 kişi hayatını kaybetti.

Çin'den sonra en çok etkilenen 3'üncü ülke konumunda. 

Genel ölüm sayısı 2 694.

Tespit edilen vaka sayısı 6 600.

Toplam vaka sayısı ise 40 000'e yaklaştı.

Almanya: Robert Koch Enstitüsü vaka sayısının 4 764 kişi artarak 27 436'ya yükseldiği bilgisini verdi.  

Ülkede toplamda 114 kişi öldü.

İran: Şeffaflığı hakkında bir testten daha geçemedi. Komşularının çoğunda salgın aynı şiddette yaşanmıyor. Virüs ciddiye alınıp erken müdahele edilseydi, başka olabilirdi. Son 24 saatte 122 kişi hayatını kaybetti. Toplam can kaybı 1934'e yükseldi.

Çin:  Kominist yönetim, salgınının gerçek boyutlarını açıklamanın kendisini zayıf göstereceğini düşünerek hastalığın geniş kitlelere yayılmasına neden oldu. Haftalar sonra salgını bastırmayı başarabilseler de, evrensel anlam da müthiş bir güven kaybına maruz kaldılar. Halkın devlet kontrolündeki medyaya güveni yok. Bilim insanları Çin'den yeni virüslerin gelebileceğini dile getiriyorlar. Son 24 satte vuku bulan 78 vakanın 74'ü yurt dışından ülkeye girmiş.

Tayland: Başbakan Prayut Çan-Oca düzenlediği haftalık toplantısında ülkede olağanüstü hâl ilan ettiğini duyurdu. Başbakan halkı stokçuluğa karşıda uyardı. Tayland'da salgın kapsamında 4 kişi öldü. 827 kişi de ise virüs tespit edildi.

Mısır: Sisi  yönetimi ülkede tespit edilmiş vaka sayısını vatandaşlara inandırmakta zorlanıyor. Son gelen bilgiye göre Sisi'nin de sonuçları pozitif. Zaten, Meşruiyeti tartışılır bir lider. Doğal olarak Mısır halkı da kendisini ve yönetimini sorgulamaya başladı. Mısır halkı acı gerçeklerle yakında yüzleşecek. Madalyonun öbür yüzünde ise ticari kayıplar söz konusu. Başlıca gelir kaynaklarından Süveyş Kanalı'ndaki geçişler kısa vade de azalacak. Dünya genelinde gezginler yaz tatili için rezervasyon yaptırmadan önce virüs durumuna dair net ve kat-i bir bilginin oluşmasını beklerken, Dubai, Tunus, Fas ve gayri safi yurtiçi hasılasının yüzde 12'sini çoğu Asya'dan olmak üzere turizmden karşılayan Mısır turizm merkezleri zarar edecek gibi.

Şu durumda en savunmasız durumdakiler çökmüş sağlık sistemleri ilaç, teçhizat ve personel eksikliği sebebiyle Yemen, Suriye ve Libya gibi işgal edilmiş bölgelerde yaşayan mülteciler ve halklar olacak. Herkes kendi derdine düşmüş. Buralardaki insanların dertleriyle dertlenen var mı?